Wesele Figara w Warszawskiej Operze Kameralnej – recenzja

Jan Jakub Monowid (Cherubin), Aleksandra Orłowska (Zuzanna)

Wesele Figara w Warszawskiej Operze Kameralnej wyreżyserował Grzegorz Chrapkiewicz, niegdyś aktor, dzisiaj reżyser oraz wykładowca w dwóch warszawskich uczelniach: w Akademii Teatralnej i w Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina.
Na przedpremierowej konferencji prasowej śpiewacy dali  do zrozumienia, że dostali w kość od reżysera, który wymagał od nich czystej wody aktorstwa. Chrapkiewicza zainspirował tytuł pierwowzoru libretta – Szalony dzień lub Wesele Figara. Postanowił zrobić szalone przedstawienie. Rzeczywiście, jego pomysły inscenizacyjne są zwariowane, rzecz jasna, w pozytywnym znaczeniu tego słowa. Sytuacje na scenie zmieniają się szybko. Gagi są zabawne. Wśród rekwizytów pojawia się wszechobecna teraz na ulicach Warszawy hulajnoga. Reżyser, wykorzystując bardzo bliską w tym teatrze odległość sceny od widowni, „kazał” śpiewakom grać mimiką. Gra spojrzeniami i grymasami twarzy ma w tej inscenizacji znaczenie, ponieważ recytatywy są wykonywane po polsku w dowcipnym, miejscami rubasznym przekładzie Stanisława Barańczaka. Polskie napisy podczas arii śpiewanych po włosku też „lecą” w tłumaczeniu Barańczaka. Ortodoksi krzywili się na ten zabieg, ale mnie on nie raził. Nie mam nic przeciwko łamaniu konwencji pod warunkiem, że robi się to na poziomie. A tak właśnie stało się w tym wypadku.

Obsady są dwie, w większości złożone z młodych śpiewaków. Widziałam obie. Odtwórcy Hrabiego, Hrabiny i Zuzanny w premierowych spektaklach nie mieli zmienników. W tych rolach wystąpili Tomasz Kumięga (Hrabia), Karina Skrzeszewska (Hrabina) i Aleksandra Orłowska (Zuzanna). Aktorsko i aparycyjnie podoba mi się cała trójka. Do wokalu pań, nie mam zastrzeżeń, natomiast barwa głosu Kumięgi nie pasuje mi do Hrabiego Almavivy. Partię Figara w pierwszej obsadzie wyśmienicie wykonuje Artur Janda. W drugiej występuje Daniel Mirosław, absolwent nowojorskiej Julliard School, związany z Operą we Frankfurcie. Jest inny, ale nie gorszy!

Od lewej: Karina Skrzeszewska (Hrabina), Aleksandra Orłowska (Zuzanna), Artur Janda (Figaro)

Zaletą przedstawienia są kontratenorzy w partii Cherubina. Śpiewają ją na zmianę Jan Jakub Monowid i Michał Sławecki. Wprawdzie opera to konwencja, jednakże kobiety w roli Cherubina, nawet jeżeli dobrze śpiewają, w scenach umizgów męsko-damskich wypadają groteskowo.

Podoba mi się wciągnięcie do akcji klawesynistki, która otrzymała kilka zadań aktorskich. W przeciwieństwie do śpiewaków i tancerzy, którzy mają współczesne kostiumy, ona jest w sukni i peruce z czasów Mozarta. W obsadzie figuruje jako „Konstancja, żona Mozarta”.

W przedstawieniu biorą udział tancerze (na zdjęciu powyżej to ta ciemno ubrana grupa po prawej stronie). Pojawiają się już podczas uwertury. W paru scenach wyrażają emocje bohaterów czy wręcz zmysły, na przykład w arii Hrabiego.
To już kolejna opera Mozarta w repertuarze Warszawskiej Opery Kameralnej z udziałem baletu współczesnego. O ile w Łaskawości Tytusa nie kupowałam tego pomysłu, w Weselu Figara nie przeszkadza mi w odbiorze.

Dyrygent zdecydował się na ingerencję w partyturze. Być może uległ reżyserowi? Wypadła partia chóru. Czy spektakl na tym stracił – pozostawiam to do indywidualnej oceny.
Na próbie generalnej wokaliści śpiewali za głośno jak na niewielką widownię Warszawskiej Opery Kameralnej. Na premierze natężenie dźwięków było lepiej dostosowane do wielkości sali, co daje nadzieję, że w następnych spektaklach będzie już dobrze.
Summa summarum, Wesele Figara w inscenizacji Grzegorza Chrapkiewicza zapamiętam jako udane przedstawienie, na którym bardzo dobrze się bawiłam.

W. A. Mozart Wesele Figara
Warszawska Opera Kameralna, premierowe przedstawienia: 27 i 28 kwietnia 2019 r.
Reżyseria i inscenizacja – Grzegorz Chrapkiewicz
Kierownictwo muzyczne, dyrygent – Piotr Sułkowski
Scenografia – Wojciech Stefaniak
Kostiumy – Katarzyna Szczurowska, Anna Skupień
Reżyseria świateł – Piotr Pawlik
Choreografia – Jarosław Staniek

Wykonawcy
Hrabia Almaviva – Tomasz Kumięga, Michał Justa, Łukasz Hajduczenia
Hrabina Rozyna – Karina Skrzeszewska, Bożena Bujnicka
Zuzanna – Aleksandra Orłowska, Maria Domżał
Figaro – Artur Janda, Daniel Mirosław
Cherubin – Jan Jakub Monowid, Marcin Sławecki
Marcelina – Elżbieta Wróblewska, Anna Bernacka
Basilio – Aleksander Kunach, Łukasz Wroński
Bartolo – Dariusz Machej, Krzysztof Borysiewicz
Antonio – Maciej Miecznikowski, Krzysztof Borysiewicz, Dariusz Machej
Barbarina – Paulina Tuzińska, Dominika Kościelniak, Aleksandra Łaska
Don Curzo – Jacek Ornafa, Łukasz Wroński
Konstancja, żona Mozarta – Barbara Brzezińska, Dorota Stawarska
Zespół Instrumentów Dawnych Warszawskiej Opery Kameralnej Musicae Antiquae Collegium Varsoviense (MACV)
Tancerze: Sebastian Piotrowicz, Patryk Rybarski, Przemysław Stokowiec, Arkadiusz Jarosz, Jakub Piotrowicz, Maciej Kuchta

Fot. Jarosław Budzyński

Don Giovanni w Warszawskiej Operze Kameralnej

Czarodziejski flet w Warszawskiej Operze Kameralnej

Uprowadzenie z seraju w Warszawskiej Operze Kameralnej

Idomeneo król Krety w Warszawskiej Operze Kameralnej